مجله دوچرخه
راهنمای اندازه قامه دوچرخه – طول قامه و بایک فیتینگ
تور دو فرانس 2024 به دلایل متعددی در تاریخ ثبت شد. یکی از این دلایل ــ البته برای علاقهمندان جدی دنیای دوچرخه ــ این بود که برنده مسابقه، «تاده پوگاچار»، امسال با قامههای 165 میلیمتری رکاب زد، در حالی که سال گذشته از قامههای 170 میلیمتری استفاده میکرد. چرا یکی از بهترین حرفهایهای دنیا قامه کوتاهتر را انتخاب کرده است؟ و آیا شما هم باید به فکر چنین تغییری باشید؟
برای بسیاری از دوچرخهسواران، طول قامه چیزی نیست که به ذهنشان برسد. در واقع، دوچرخهسواران تازهکار حتی ممکن است از وجود طولهای مختلف بیخبر باشند و تصور کنند که قامه تنها یک اندازه دارد؛ همان که روی دوچرخه آنها نصب است.
گذشته از انتخاب طبقعلاوه، دوچرخههای جادهای برای مدتها صرفنظر از سایز فریم، عموماً با قامههای 172.5 میلیمتری عرضه میشدند. در حالی که اندازهی استاندارد برای قامهی دوچرخههای کوهستان معمولاً 175 میلیمتر بوده است.
فهرست مطالب
با این حال، در سالهای اخیر تولیدکنندگان دوچرخه و قطعات بهطور آرام و تدریجی شروع به معرفی سایزهای متنوعتری کردهاند، زیرا عده زیادی هستند که قامههای استاندارد بهترین گزینه برایشان نیست.
هرچند که گزینههای پیشفرض روی دوچرخههای نو هنوز محدود است (مثلاً ممکن است قامههای کوتاهتر را فقط روی فریمهای خیلی کوچک یا مدلهای زنانه پیدا کنید)، اما امروزه قامههای جادهای در بازار، از برندهایی مثل شیمانو و اسرام، در محدودهی 160 تا 180 میلیمتر موجود هستند. اگر کمی بیشتر جستجو کنید، حتی گزینههایی از 100 میلیمتر تا 220 میلیمتر نیز پیدا میشود.
اما با این همه انتخاب، از کجا باید بدانید کدام طول مناسب شماست؟ آیا بهتر است سراغ قامههای کوتاهتر بروید یا بلندتر؟ و تغییر طول قامه چه تأثیری روی فیتینگ، رکابزدن و حتی نسبت دندههای شما میگذارد؟
برای پیدا کردن طول مناسب، توصیه ما قطعا انجام یک جلسه بایک فیتینگ در مجموعه ماست اما در مطلب، ما به بررسی طولهای متنوع قامه و تأثیر آنها روی سواری شما میپردازیم.
اندازه بدن راهنماست، نه فرمول قطعی برای انتخاب طول قامه
جای تعجب نیست که طول مناسب قامه معمولاً با قد دوچرخهسوار مرتبط است. در ابتدا، فیترها معمولاً به ابعاد فیزیولوژیکی مثل طول استخوان ران و اندازه پا نگاه میکنند؛ چراکه این دو، بازوهای اصلی اهرم در حرکت رکابزدن هستند.
اما این دادههای بدنی فقط به ما برای تصمیمگیری کمک میکنند، نه اینکه تعیینکننده نهایی باشند.
فاکتورهای دیگری مثل سبک رکابزدن نیز باید در نظر گرفته شوند. آنچه بررسی میکنم این است که دوچرخهسوار در طول حرکت رکاب چه میکند، مخصوصاً از موقعیت ساعت 2 تا 6، و بهویژه اینکه مچ پا چه حرکتی دارد.
دردها و آسیبها میتوانند نشانه نیاز به تغییر طول قامه باشند
درد کمر و زانو اغلب نشانه فیتینگ نامناسب دوچرخه هستند و میتوانند به انتخاب طول قامه نامتناسب اشاره داشته باشند.
اگر بعد از تنظیم فیتینگ، فرد همچنان درد زانو داشته باشد، ممکن است برای تغییر مسیر حرکت رکاب، طول قامه متفاوتی را امتحان کنیم.
همچنین سابقه مشکلات در کمر یا ساق پا در حین دوچرخهسواری میتواند نشانه استفاده از قامههای بیش از حد بلند باشد.
با این حال، قبل از دستکاری طول قامه، بهتر است ابتدا سایر دلایل احتمالی درد یا گرفتگی بررسی شوند؛ مثل بالا بردن نرخ کادنس (Cadence) یا تقویت عضلات مرکزی بدن. تغییر طول قامه میتواند به رفع دردهای مزمن کمک کند، اما بیشترین اثر زمانی ظاهر میشود که در کنار آن، همه اصول تقویت بدن برای دوچرخهسواری رعایت شود.
قامهها میتوانند بر روی دندهها تأثیر بگذارند
تغییر طول قامه میتواند روشی مؤثر برای رفع مشکلات فیتینگ و ارگونومی روی دوچرخه باشد، اما نباید اولین راهحل شما باشد. تنظیم صحیح ارتفاع زین همیشه اولین گام در هر فیتینگ است.
و اگر تغییر شما در طول قامه جزئی باشد، فیتتر شما ابتدا باید روی موقعیت پل (کلیت) کفش کار کند. جابهجا کردن کلیت به سمت عقب روی کفش همان اثری را دارد که نصب یک قامه بلندتر میگذارد؛ قرار دادن کلیت به سمت میانی پا عملاً باعث افزایش کشش پا در پایینترین نقطه رکاب میشود.
البته بعضی دوچرخهسواران به دلایل دیگری هم از موقعیت میانی کلیت بهره میبرند، مثلاً برای کاهش درد یا گزگز در جلوی پا. بنابراین موقعیت صحیح کلیت ابتدا باید با توجه به بهترین فیتینگ برای بدن شما انتخاب شود و در درجه دوم بهعنوان راهی برای تغییر میزان کشش پا در نظر گرفته شود.
طولهای موجود قامه در بازار
به قامه کوتاهتر یا بلندتر نیاز دارید؟ اینها گستردهترین گزینههای موجود از برندهای اصلی سازنده قطعات هستند. بهطور کلی قامههای جادهای در محدوده سایز بیشتری نسبت به قامههای کوهستان تولید میشوند:
- Appleman 2XR (جاده، گراول، کوهستان): 100 میلیمتر، 135 تا 155 میلیمتر با گام 10 میلیمتر، 160 تا 175 میلیمتر با گام 5 میلیمتر
- Shimano Road: از 160 میلیمتر، 165 تا 177.5 میلیمتر با گام 2.5 میلیمتر (Dura-Ace R9200)
- Shimano Mountain: از 160 تا 175 میلیمتر با گام 5 میلیمتر (XTR M9220)
- SRAM Road:با 160 میلیمتر، 165 تا 175 میلیمتر با گام 2.5 میلیمتر (Red)
- SRAM Mountain:با 165، 170، 175 میلیمتر (XX Transmission)
- Campagnolo:با 165 میلیمتر، 170 تا 175 میلیمتر با گام 2.5 میلیمتر (Super Record 13)
- Rotor:با 150، 155، 160، 165، 170، 172.5، 175 میلیمتر (Aldhu)
- FSA Road:با 165 تا 175 میلیمتر با گامهای مختلف (SL-K Light)
فریم و تنه دوچرخه
سیستم پیشران
سیستم دنده
سیستم ترمز
تایر و طوقه
توپی چرخ
سیستم تعلیق
ست کامل ترمز و دنده
ست کامل لباس
عینک
پوشاک سر
پوشاک بالا تنه
پوشاک پایین تنه
پوشاک دست
پوشاک پا
لباس بیس
سرویس و نگهداری
بایک فیتینگ
آنالیز دوچرخه سواری
سرویس و تعمیرات دوچرخه
